ท้องไม่พร้อม

เผยแพร่: 14 พฤษภาคม 2569 · ตรวจทานโดย ทีมแพทย์พักใจคลินิก · อ่าน 7 นาที

💗 สรุปสั้นๆ ก่อนอ่าน

  • ผู้หญิงที่ท้องไม่พร้อมในไทยมี 3 ทางเลือกหลักที่ถูกกฎหมาย ได้แก่ ตั้งครรภ์ต่อเลี้ยงเอง ตั้งครรภ์ต่อแล้วยกบุตรบุญธรรม และยุติการตั้งครรภ์
  • การ ยุติการตั้งครรภ์ที่อายุครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ ผู้หญิงตัดสินใจเองได้ ไม่ต้องมีเหตุผลพิเศษ ตามกฎหมายฉบับแก้ไข 2564
  • ฟรี ตามสิทธิ สปสช. ตั้งแต่ปี 2566 ทั้งบัตรทอง ประกันสังคม และข้าราชการ
  • ไม่ต้องตัดสินใจคนเดียว — ทักไลน์ @pakjaiclinic ปรึกษาฟรี ตลอด 24 ชม.
  • บทความนี้เหมาะกับคนที่ ยังลังเล ยังไม่รู้จะเริ่มจากไหน จะพาดูทางเลือกทั้งหมดอย่างเป็นระบบ

การตัดสินใจ ในวันที่ ท้องไม่พร้อม 

หลายคนที่เพิ่งรู้ว่าตัวเองท้องโดยไม่ได้วางแผน คุณอาจไม่พร้อมเพราะการเงินยังไม่ลงตัว คู่ครองไม่รับผิดชอบ ยังเรียนหรือเพิ่งเริ่มงาน มีโรคประจำตัวที่อาจทำให้แม่และเด็กเสี่ยง หรือเพียงแค่ใจยังไม่พร้อมจะเป็นแม่ 

ในแต่ละปี ผู้หญิงไทยค้นหาคำว่า “ท้องไม่พร้อม” ในอินเทอร์เน็ตมากกว่า 50,000 ครั้ง นอกจากยุติการตั้งรรภ์ คุณมีทางเลือกมากกว่าที่คิด

บทความนี้พักใจจะพาดูทางเลือกทั้ง 3 ทางอย่างเป็นกลาง พร้อมข้อกฎหมายล่าสุด สิทธิที่คุณมี และช่องทางขอความช่วยเหลือ เพื่อให้คุณตัดสินใจได้ด้วยข้อมูลที่ครบ ไม่ใช่ตัดสินใจด้วยความกลัว

ท้องไม่พร้อม

3 ทางเลือกที่ถูกกฎหมายในไทย

ก่อนตัดสินใจอะไร พักใจอยากให้คุณรู้ก่อนว่าคุณมีทางเลือกอยู่กี่ทาง เพราะหลายคนคิดว่ามีแค่ทางเดียว ทั้งที่จริงมี 3 ทาง และทุกทางถูกกฎหมาย

ทางเลือกที่ 1 — ตั้งครรภ์ต่อ และเลี้ยงดูเอง

เป็นทางเลือกที่สังคมคาดหวังที่สุด แต่ก็ต้องการ การเตรียมตัวมากที่สุดเช่นกัน หากเลือกทางนี้ คุณมีสิทธิและความช่วยเหลือจากรัฐหลายอย่าง ที่หลายคนยังไม่รู้

สิทธิที่ผู้หญิงไทยได้รับ

  • ฝากครรภ์ฟรี ภายใต้สิทธิบัตรทอง/ประกันสังคม รวมตรวจอัลตร้าซาวด์
  • คลอดบุตรฟรี ในโรงพยาบาลรัฐ (ประกันสังคมจ่ายเงินสงเคราะห์การคลอด 15,000 บาท)
  • ลาคลอด 98 วัน สำหรับลูกจ้างประกันสังคม (ได้รับค่าจ้าง 50% จากนายจ้าง + 50% จากประกันสังคม)
  • เงินสงเคราะห์บุตร 800 บาท/เดือน จนลูกอายุ 6 ขวบ (ประกันสังคม)
  • เงินอุดหนุนเด็กแรกเกิด 600 บาท/เดือน จากกระทรวง พม.
  • บัตรทองสำหรับเด็ก ฟรีค่ารักษาพื้นฐานจนอายุ 18 ปี

หากคุณอยากเลือกทางนี้แต่ยังกังวลเรื่องที่อยู่ มีโครงการ บ้านพักฉุกเฉิน สำหรับแม่และเด็ก เช่น สมาคมส่งเสริมสถานภาพสตรี (apsw-thailand.org) ที่ให้ที่พักและการดูแลครบวงจรระหว่างตั้งครรภ์และหลังคลอด

ทางเลือกที่ 2 — ตั้งครรภ์ต่อ และยกเป็นบุตรบุญธรรม

ทางเลือกนี้หลายคนยังไม่รู้ว่ามีอยู่ และเป็นทางที่ทั้งให้ชีวิตทารก และให้โอกาสคุณกลับมาตั้งหลักได้

กระบวนการเริ่มจากการ ฝากครรภ์ตามปกติ จากนั้นติดต่อกรมกิจการเด็กและเยาวชน (ดย.) หรือบ้านพักฉุกเฉินที่รับดูแลเรื่องนี้โดยเฉพาะ ก่อนคลอดทีมงานจะช่วยจับคู่กับครอบครัวที่ผ่านการคัดกรองและพร้อมรับเลี้ยง การส่งมอบทำตามกระบวนการกฎหมาย ข้อมูลของคุณจะถูกเก็บเป็นความลับ

ข้อดีคือ ทารกได้เกิดและเติบโตในครอบครัวที่พร้อม ส่วนข้อจำกัดคือต้องตั้งครรภ์ครบกำหนด ซึ่งหมายถึงการลางาน การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย และอาจมีความรู้สึกตามมาหลังคลอดที่ต้องการการดูแลสภาพจิตใจเพิ่มเติม

ทางเลือกที่ 3 — ยุติการตั้งครรภ์ (ทำแท้งถูกกฎหมาย)

ในไทยปัจจุบัน การยุติการตั้งครรภ์เป็นสิ่งที่ถูกกฎหมาย ภายใต้เงื่อนไขที่ระบุไว้ในประมวลกฎหมายอาญา ม.301 และ ม.305 ฉบับแก้ไข 2564 และ 2565 — และมีบริการ ฟรี ตามสิทธิ สปสช. ตั้งแต่ปี 2566 เป็นต้นมา

เงื่อนไขที่กฎหมายอนุญาต:

  • อายุครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ ผู้หญิงตัดสินใจเองได้ ไม่ต้องมีเหตุผลพิเศษ
  • อายุครรภ์ 12–20 สัปดาห์ ทำได้แต่ต้องผ่านการปรึกษาตามเกณฑ์กระทรวงสาธารณสุข
  • อายุครรภ์เกิน 20 สัปดาห์ ทำได้กรณีพิเศษ เช่น ทารกผิดปกติรุนแรง สุขภาพแม่เสี่ยง หรือเป็นผลจากความผิดทางอาญา

วิธีที่ใช้ในปัจจุบันมี 2 แบบที่องค์การอนามัยโลกรับรอง — การใช้ยายุติการตั้งครรภ์ สำหรับอายุครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ และ การดูดสุญญากาศ สำหรับอายุครรภ์ 6–12 สัปดาห์ ทั้งสองวิธีปลอดภัยพอกันเมื่อทำโดยแพทย์

📖 อยากรู้ว่าควรเลือกวิธีไหน อ่านเพิ่มได้ที่: ยุติการตั้งครรภ์ ใช้ยา หรือ ดูดสุญญากาศ?
ท้องไม่พร้อม

5 คำถามที่ช่วยให้ตัดสินใจได้ชัดขึ้น

ไม่ว่าคุณจะตัดสินใจเลือกทางไหน พักใจอยากชวนตอบคำถาม 5 ข้อนี้กับตัวเอง ตอบในใจหรือเขียนลงกระดาษก็ได้ คำตอบไม่มีถูก-ผิด มีแค่ “ตรงกับความรู้สึกจริง” หรือ “ยังไม่ใช่”

1. ในอีก 5 ปีข้างหน้า คุณอยากเห็นชีวิตตัวเองเป็นแบบไหน?ลองนึกภาพตัวเองในอีก 5 ปี ทั้งกรณีตั้งครรภ์ต่อ และกรณียุติการตั้งครรภ์ ภาพไหนทำให้คุณรู้สึกว่า “เป็นชีวิตที่ฉันรับมือได้”
2. ระบบสนับสนุนรอบตัวคุณเป็นยังไง?ครอบครัว เพื่อน คู่ครอง การงาน ใครจะอยู่ข้างๆ ในวันที่ยากที่สุด? และคำตอบนี้ส่งผลต่อทางเลือกของคุณยังไง?
3. ความกลัวที่รู้สึกอยู่ มาจากตัวเอง หรือจากเสียงของคนรอบข้าง?บางครั้งสิ่งที่ดูเหมือน “ความรู้สึกผิด” จริงๆ แล้วคือ “ความกลัวจะถูกตัดสิน” ลองแยกสองสิ่งนี้ออกจากกัน เพราะคำตอบจะต่างกันมาก
4. ถ้าตัดสินใจทางนี้ คุณให้อภัยตัวเองได้ไหม?ทุกทางเลือกมีน้ำหนักทางใจ การให้อภัยตัวเองล่วงหน้าเป็นการเตรียมใจที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่ง
5. ใครคือ “หนึ่งคน” ที่คุณอยากปรึกษาตอนนี้?ไม่จำเป็นต้องเป็นคนใกล้ตัว อาจเป็นพยาบาล นักจิตวิทยา หรือสายด่วนก็ได้ แค่หนึ่งคนก็พอ คุณไม่ต้องตัดสินใจคนเดียว

ดูแลใจระหว่างตัดสินใจ

ความรู้สึกที่เกิดขึ้นช่วงนี้จะมาเป็นคลื่น ไม่ใช่เส้นตรง บางวันใจสงบ บางวันร้องไห้ตอนตี 3 ทั้งหมดเป็นเรื่องปกติของคนที่กำลังเผชิญหน้ากับการตัดสินใจครั้งใหญ่ พักใจมีเทคนิคดูแลสภาพจิตใจเฉพาะหน้าที่ใช้ได้จริง

  • หายใจ 4-7-8 เมื่อรู้สึกใจสั่นตื่นตระหนก ลองหายใจเข้า 4 วินาที กลั้นไว้ 7 วินาที หายใจออก 8 วินาที ทำซ้ำ 4 รอบ จะรู้สึกใจเย็นลงเกือบทันที วิธีนี้ช่วยให้ระบบประสาทผ่อนคลายและลดความวิตกได้รวดเร็ว
  • เขียนระบาย ไม่ต้องเขียนสวย ไม่ต้องอ่านให้ใครฟัง แค่เปิดสมุดจดหรือแอปบันทึกในมือถือแล้วพิมพ์ทุกอย่างที่อยู่ในหัวออกมา การ “ย้ายความคิดออกจากหัว” ช่วยให้เห็นปัญหาชัดขึ้น
  • จำกัดเวลาหาข้อมูล การนั่งหาข้อมูลตอนตี 3 ทำให้กลัวมากขึ้นเสมอ ตั้งเวลาให้ตัวเองว่าจะหาข้อมูลแค่ช่วงไหน เลิกอ่านเมื่อใจเริ่มสั่น แล้วกลับมาอ่านใหม่ตอนใจสงบ
  • หาคนรับฟังที่ปลอดภัย คนที่ “ไม่ตัดสิน” คือคนที่ฟังโดยไม่รีบให้คำตอบ หากในชีวิตจริงหายาก ทักหาทีมงานพักใจ ติดต่อไลน์ @pakjaiclinic เป็นช่องทางที่ไม่ต้องเปิดเผยตัวตน สามารถปรึกษาได้เลยค่ะ
  • สังเกตสัญญาณที่ควรพบผู้เชี่ยวชาญ หากนอนไม่หลับหรือนอนมากเกินไปต่อเนื่อง รู้สึกว่างเปล่า ร้องไห้บ่อยจนคุมไม่ได้ หรือ ที่สำคัญที่สุด  มีความคิดทำร้ายตัวเอง ให้โทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ได้ทันที 24 ชั่วโมง ไม่มีค่าใช้จ่าย

คำถามที่พบบ่อย

การยุติการตั้งครรภ์ในไทยผิดกฎหมายไหม?

ไม่ผิดค่ะ ตั้งแต่กุมภาพันธ์ 2564 ประเทศไทยแก้ไขประมวลกฎหมายอาญา ม.301 และ ม.305 ให้ผู้หญิงสามารถยุติการตั้งครรภ์ได้โดยสมัครใจ หากอายุครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ ทำในสถานพยาบาลที่ขึ้นทะเบียน หรือผ่านบริการปรึกษาออนไลน์ที่มีแพทย์ดูแล

ใช้สิทธิบัตรทอง/ประกันสังคมได้ไหม?

ได้ค่ะ ตั้งแต่ปี 2566 สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) ครอบคลุมค่าบริการยุติการตั้งครรภ์ที่ปลอดภัยฟรี ทั้งบัตรทอง ประกันสังคม และข้าราชการ ไม่มีค่าใช้จ่ายแอบแฝง ไม่บันทึกในประวัติการรักษาทั่วไป

ครอบครัวหรือนายจ้างจะรู้ไหม?

ข้อมูลของคุณเป็นความลับทางการแพทย์ตามกฎหมาย ไม่มีการแจ้งครอบครัว นายจ้าง หรือบุคคลที่สามใดๆ เว้นแต่คุณยินยอม พักใจคลินิกใช้บรรจุภัณฑ์ปกปิด ไม่มีโลโก้คลินิกเวลาส่งยา 

ถ้าอายุครรภ์เกิน 12 สัปดาห์แล้ว ทำได้ไหม?

ทำได้ค่ะ — กฎหมายอนุญาตในช่วง 12–20 สัปดาห์ แต่ต้องผ่านการปรึกษาตามเกณฑ์กระทรวงสาธารณสุข และทำในโรงพยาบาลที่มีแพทย์เฉพาะทาง ทักไลน์ @pakjaiclinic เพื่อให้ทีมพยาบาลช่วยประสานสถานพยาบาลที่เหมาะกับคุณ

หลังตัดสินใจแล้ว ถ้าเสียใจจะทำยังไง?

ความรู้สึกหลังการตัดสินใจเป็นเรื่องปกติไม่ว่าคุณจะเลือกทางไหน ในระยะแรกอาจมีอารมณ์หลากหลาย โล่งใจ เสียใจ โกรธ สับสน สลับกันไป ส่วนใหญ่จะค่อยๆ ดีขึ้นภายใน 2–4 สัปดาห์ หากไม่ดีขึ้น หรือมีอาการซึมเศร้านานเกิน 2 สัปดาห์ การพูดคุยกับนักจิตวิทยาช่วยได้มาก

ต้องตัดสินใจคนเดียวไหม?

ไม่จำเป็นค่ะ แต่คนที่ “ร่วมตัดสินใจ” กับคุณ ต้องเป็นคนที่คุณไว้ใจจริงๆ และเคารพการตัดสินใจของคุณ ไม่ใช่คนที่จะ “ตัดสินใจแทน” คุณ ทักไลน์ @pakjaiclinic ก็ได้ พยาบาลพักใจรับฟังตลอด 24 ชั่วโมง

ถ้ายังไม่แน่ใจว่าจะเลือกทางไหน ปรึกษาที่ไหนได้ฟรี?

นอกจากพักใจคลินิกที่ปรึกษาฟรีตลอด 24 ชม. แล้ว ยังมี สายด่วนท้องไม่พร้อม 1663 เปิด 9.00–21.00 น. ทุกวัน และ เครือข่ายอาสา RSA (rsathai.org) เครือข่ายแพทย์ที่ให้บริการยุติการตั้งครรภ์ปลอดภัยทั่วประเทศ ทั้งสามช่องทาง ปรึกษาฟรี

💗 ปรึกษาฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย ตลอด 24 ชม.

ทีมพยาบาลพักใจคลินิกพร้อมรับฟัง ช่วยประเมินทางเลือก และเลือกบริการที่เหมาะกับคุณ — ไม่ตัดสิน ไม่กดดัน เก็บเป็นความลับเสมอ

💬 แชทไลน์ @pakjaiclinic

หมายเหตุทางการแพทย์: บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อการศึกษา ไม่ใช่การวินิจฉัย การยุติการตั้งครรภ์ทุกวิธีต้องได้รับการประเมินจากแพทย์ก่อนเสมอ ห้ามใช้ยาเอง ห้ามรับบริการจากผู้ที่ไม่ใช่บุคลากรทางการแพทย์ที่ขึ้นทะเบียน หากมีคำถามหรือสงสัยอาการ ปรึกษาทีมพักใจคลินิกผ่านไลน์ @pakjaiclinic ได้ตลอด 24 ชม. ข้อมูลอ้างอิงจากองค์การอนามัยโลก (WHO), ราชวิทยาลัยสูตินรีแพทย์แห่งประเทศไทย และประมวลกฎหมายอาญา ม.301-305 ฉบับแก้ไข พ.ศ. 2564 และ 2565